Dzisiaj:5
Wczoraj:75
W tygodniu:5
W miesiącu:1798
Ogólnie:159249

Twoje IP: 3.80.55.37 poniedziałek, 21, styczeń 2019 01:52

Kto jest online

Goście: 5 gości online

logo kongres misyjny Problematyka misyjna w przygotowaniu do kapłaństwa.
Czy w seminariach jest miejsce na formację misyjną przyszłych duszpasterzy?

Ks. Stanisław Wojdak

Referat wygłoszony na IV Kongresie Misyjnym

„Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody, udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego. Uczcie je zachowywać wszystko, co wam przykazałem. A oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata” (Mt 28, 19-20).

Na początku tego referatu za Ojcem świętym Franciszkiem zapytajmy: „Co by się stało, gdybyśmy rzeczywiście potraktowali te słowa na serio”?1.
Chrystusowy nakaz, to nie tyle deklaracja, ile wezwanie do pójścia na krańce świata. Dla wszystkich, którzy nie boją się wkroczyć na drogę wiary, słowa Jezusa są zaszczytem i dowodem na to, jak bardzo Syn Boży ufa każdemu człowiekowi. Musimy jednak pamiętać o tym, że nie można poprzestać tylko na deklaracji i dobrej woli. Każdy dzień przynosi nowe doświadczenia, które w połączeniu z modlitwą, uświadamiają nam, że powinniśmy bardzo poważnie potraktować słowa Chrystusa, szukając nowych form zaangażowania się w dzieło ewangelizacji współczesnego świata i nowych form formacji alumnów, aby byli „przepojeni i ożywieni głębokim duchem misyjnym i duchem prawdziwie katolickim, dzięki któremu przywykną wybiegać poza granice własnej diecezji, narodu lub obrządku i nieść pomoc w potrzebach całego Kościoła, z sercem gotowym do głoszenia wszędzie Ewangelii”2.


Dzisiaj bardzo łatwo można się przemieszczać z miejsca na miejsce, z kraju do kraju, z kontynentu na kontynent. Dzięki temu nasze możliwości głoszenia Ewangelii są o wiele większe niż za czasów świętego Pawła. Jeden z autorów, w swojej książce stawia pytanie: „Czy możecie sobie wyobrazić czego dokonałby apostoł Paweł, gdyby tylko dać mu do ręki telefon komórkowy i zapewnić mu dostęp do internetu”?3. Sam Bóg daje nam do dyspozycji nowoczesne narzędzia, które możemy wykorzystać w dziele ewangelizacji. Nie możemy się bać posługiwać dobrodziejstwami cywilizacji. Za przykładem współczesnego apostoła narodów, świętego Jana Pawła II, odbywajmy „pielgrzymki wiary po świecie, aby głosić Ewangelię, utwierdzać braci w wierze, umacniać Kościół i spotykać człowieka”4.

W dokumentach papieskich jest bardzo wiele tekstów, które ukazują nam, że Kościół ze swej natury jest misyjny. Do tej misyjności trzeba przekonywać i zaprawiać wszystkich wierzących, a szczególnie przyszłych kapłanów. Dlatego też w seminariach duchownych należy zadbać o to, by prowadzić solidną formację misyjną, stosując nowe metody, pełne zapału i gorliwości ewangelizacyjne posunięcia5, bazując na stwierdzeniu papieża Benedykta XVI, że „Kościół wpierw zaistniał jako powszechny „ecclesia universalis”, który następnie rodzi się w najróżniejszych miejscach świata, będących jednak zawsze urzeczywistnieniem jednego i jedynego Kościoła”6. Świadomość, że „Kościół, który by nie był powszechny, w ogóle nie byłby Kościołem (…)”7 sprawia, że w formacji alumnów należy zwrócić uwagę na gotowość „pójścia i głoszenia” Ewangelii wszystkim narodom jako „dar wiary” kościoła lokalnego i naglącą potrzebę wspierania najświętszej sprawy, która „ma na celu rozkrzewianie Kościoła Bożego po całym świecie8. Dla naszej wspólnoty seminaryjnej dodatkowym impulsem do formacji misyjnej jest wezwanie papieża św. Jana Pawła II z dnia 9 XII 2000 roku: „Świat was potrzebuje! Nieście Ewangelię do ludzi naszych czasów”9.
W formacji seminaryjnej tarnowskich alumnów wiele mówi się o potrzebie misji ad gentes i o zaangażowaniu misyjnym wszystkich duszpasterzy. Temat ten jest poruszany przy okazji wykładów z teologii dogmatycznej, pastoralnej, a szczególnie teologii misji. Niestety, w dużej mierze jest to podejście do tematu wyłącznie teoretyczne. To nie wystarcza! Dlatego - dzięki przyzwoleniu ks. bpa Wiktora Skworca, a teraz ks. bpa Andrzeja Jeża - próbujemy tworzyć środowisko przyjazne misjom i formacji misyjnej, szukając nowych sposobów zaangażowania się w sprawę misji. Od wielu lat raz na dwa tygodnie alumni w ramach Ogniska Misyjnego spotykają się w swojej sali. Śledzimy z uwagą to, co dzieje się we współczesnym „świecie misyjnym”, od czasu do czasu zapraszamy misjonarzy, z wieloma z nich utrzymujemy kontakt mailowy, wreszcie modlimy się za nich i za ich wspólnoty. Nasza grupa pomaga wielu dzieciom i młodzieży z krajów misyjnych i prowadzi z nimi korespondencję.
W pewnym momencie naszej misyjnej aktywności doszliśmy do wniosku, że dzieła ewangelizacji świata nie dokonają jacyś bliżej nie znani ludzie. To każdy z nas, we właściwy sobie sposób, ma wziąć odpowiedzialność za Kościół powszechny. Potwierdzeniem naszej refleksji są również słowa obecnego papieża, że „działalność misyjna stanowi także dziś największe wyzwanie dla Kościoła, a sprawa misji winna być na pierwszym miejscu”10.
Począwszy od 2009 roku zaczęliśmy organizować tzw. staże misyjne. Osobiście, miałem to szczęście, że przez 8 lat służyłem jako misjonarz w Republice Środkowoafrykańskiej. Z tego też tytułu postanowiliśmy, że pierwszym krajem, do którego się wybierzemy będzie RCA. W miarę upływu czasu idea tych staży szybko się rozrosła. Okazuje się, że bardzo wielu ludzi wierzących, a wśród nich także osoby duchowne, nie potrafią dostrzec i właściwie oszacować rozmiaru potrzeb, na zaspokojenie których czekają ludzie w krajach misyjnych. Dopiero wtedy, gdy na własne oczy mają okazję doświadczyć „powszechności” Kościoła, dociera do nich istota problemu i przychodzi zrozumienie. Właśnie dlatego, inspirowani światłem Ducha Świętego podjęliśmy trud takich wyjazdów. Na początku nie było łatwo, ale zawsze przyświecał nam jeden cel: „Starajcie się naprzód o królestwo Boże i o Jego sprawiedliwość, a wszystko inne będzie wam dodane” (Mt 6,33). To zapewnienie Chrystusa nieustannie się urzeczywistnia w naszym życiu! Byli i są ludzie, którym nasza działalność się nie podoba. Twierdzą, że to strata pieniędzy. Nie zrażamy się takimi głosami, lecz konsekwentnie realizujemy plany, które jak wierzymy, są zgodne z wolą Bożą i zamysłem Kościoła.
Nasza przygoda ze stażami misyjnymi rozpoczęła się w 2008 roku i trwa do dziś. W tym roku wyjeżdżamy już po raz ósmy. Rozpoczęliśmy od RCA i Kazachstanu. Później doszły takie kraje jak: Czad, Republika Konga i Kamerun; Ekwador, Boliwia i Peru. Co roku, na trzy kontynenty wybierają się trzy grupy kleryków i młodych księży. Przez tego rodzaju formację do tej pory przeszło już 70 alumnów i 12 księży. W każdym roku, po zakończeniu stażu, przygotowujemy film dokumentujący naszą wyprawę. Do tej pory powstało siedem takich filmów. Oto ich tytuły: „Wyzwanie rzucone powołanym” (2008), „Jesteśmy potrzebni światu” (2009), „Jeśli chcecie być szczęśliwi” (2010), „Zapytaj Jezusa jaka jest twoja misja” (2011), „Zbawienie jednych zależy od drugich” (2012), „Wyrusz w drogę” (213), „Ewangelizować z radością” (2014). Oprócz tego wydaliśmy dwa kalendarze, które zawierają wiele tekstów, w których dzielimy się swoim misyjnym doświadczeniem. Co roku, w ramach Tygodnia Misyjnego, organizujemy wieczór świadectw, podczas którego bracia dzielą się swoimi przeżyciami i doświadczeniami. Wtedy ma miejsce premiera naszego filmu. Warto zaznaczyć, że działania związane z naszymi wakacyjnymi wyjazdami, rozpoczynamy już pół roku wcześniej. Raz w tygodniu spotykamy się na modlitwie oraz koordynujemy prace, konieczne do odpowiedzialnego przygotowania się do tak poważnego przedsięwzięcia: finanse, szczepienia, nauka języka, wizy itp.
Owocem naszych działań są powołania misyjne spośród księży, którzy jako klerycy przeszli przez staże. Obecnie ośmiu z nich pracuje w krajach misyjnych, jeden odbywa staż językowy we Francji, a od września trzech rozpocznie przygotowania w Centrum Formacji Misyjnej. W związku z tym pojawiły się także nowe inicjatywy mające na celu bardziej konkretne przygotowanie do przyszłej pracy misyjnej.

Przez kolejne lata księża i klerycy odbywają tzw. staże językowe, które do tej pory organizowaliśmy we Francji (w Paryżu, Metz’u i Quemper), a w tym roku także w Hiszpanii. Kolejną inicjatywą jest powołanie do istnienia tzw. Legionu Misyjnego, środowiska przyjaznego misjom, w skład którego wchodzą: misjonarze aktualnie posługujący w diecezji, kapłani i klerycy, którzy odbyli staże lub do nich się przygotowują oraz osoby świeckie związane z animacją misyjną. W spotkaniach uczestniczą również: wikariusz biskupi ds. misji oraz jego współpracownicy.
Spotykamy się regularnie - raz w miesiącu - w różnych parafiach diecezji. Mając świadomość, że „Kościół nie może się obyć bez oddychania płucami modlitwy”11 każde spotkanie rozpoczynamy półgodzinną adoracją Najświętszego Sakramentu, prosząc Ducha Świętego, by prowadził nas i nasze dzieło. Następnie w części formacyjnej słuchamy konferencji, prowadzimy dyskusję na określony temat i wspólnie zasiadamy do stołu.
Wciąż szukamy nowych pomysłów, by teoria znalazła odzwierciedlenie w praktyce. Wezwaniem i zachętą to tego są słowa papieża Franciszka, który w adhortacji apostolskiej Evangelii Gaudium pisze: „Odważmy się trochę bardziej podjąć inicjatywę”!12. Potrzeba nam więcej inicjatywy, gorliwości i zapału, aby się wznieść ponad rutynę oraz przeciętność i w pełni być Kościołem Jezusa Chrystusa, jednym Ciałem Chrystusa. Te postawy są w dużej mierze darami Ducha Świętego i otwartości na Jego działanie w Kościele. Zależy nam, abyśmy z miesiąca na miesiąc stawali się prawdziwymi „żołnierzami Chrystusa”, którzy - jak legioniści rzymscy – są odważni, dobrze „wyszkoleni”, zorganizowani oraz bezgranicznie wierni swojej misji „aż na krańce świata”(Por. Ef 6,10-18a).
Na pytanie zawarte w tytule tego referatu: Czy w seminariach jest miejsce na formację misyjną przyszłych duszpasterzy”? odpowiadam: TAK! Jest to nie tylko możliwe, lecz koniecznie, aby przyszły kapłan mógł kiedyś „zaryzykować życiem , i oświecić świat prawdą Chrystusa; aby odpowiedział miłością na nienawiść i na pogardę dla życia; aby głosił nadzieję Chrystusa zmartwychwstałego w każdym zakątku świata”13.
Czcigodni księża profesorowie, prefekci, ojcowie duchowni, oraz klerycy! Odpowiedzmy wielkodusznością i świętością na wołania i wyzwania naszych czasów. Niech słowa Ojca Świętego Franciszka, zawarte w Adhortacji Evangelii Gaudium staną się szczególnym wezwaniem do służenia Kościołowi „jak nigdy dotąd” i zrozumienia dlaczego potrzebna jest formacja misyjna zarówno alumnów jak i kapłanów: „Dobrze jest pamiętać o pierwszych chrześcijanach i o tych wszystkich braciach na przestrzeni dziejów, którzy byli pełni radości, pełni niezmordowanej odwagi w głoszeniu Słowa oraz zdolni do wielkiej wytrwałości. Niektórzy się pocieszają, twierdząc, że dzisiaj jest trudniej, jednak musimy przyznać, że okoliczności istniejące w Imperium Rzymskim nie sprzyjały ani głoszeniu Ewangelii, ani walce o sprawiedliwość, ani obronie ludzkiej godności. W każdym momencie dziejów występuje ludzka słabość, chorobliwe poszukiwanie siebie, łatwy egoizm i w końcu pożądliwość zagrażająca nam wszystkim. Taka rzeczywistość, zawsze obecna pod takim czy innym płaszczykiem, bardziej związana jest z ludzkimi ograniczeniami niż z okolicznościami. A więc nie mówmy, że dzisiaj jest trudniej; jest inaczej. Dlatego uczmy się od świętych, którzy nas poprzedzili i stawiali czoło trudnościom występującym w ich epoce. Tak więc proponuję wam zatrzymać się i odkryć na nowo pewne motywacje, które pomogą naśladować ich obecnie”14.

 

1 FRANCISZEK, Adhortacja apostolskaEvangelii Gaudium (dalej EG),Watykan 2013, nr 15.

2 JAN PAWEŁII, Adhortacja apostolskaPastores Dabo Vobis, Watykan 1992, nr 18.

3 G. Verwer, Ślimak, ślimak pokaż rogi, czyli Kościół wyrusza w świat, Katowice 2003, s.99

4 JAN PAWEŁII, Encyklika Redemptoris mission (dalej RM), Watykan 1990, nr 63.

5 Por. JAN PAWEŁII, PDV, Watykan 1992, nr 18.

6 RATZINGER Joseph kard., O genezie i istocie Kościoła, w: Kościół – znak wśród narodów, Opera Omnia, t VIII/1, s. 119.

7 Tamże.

8 PIUS XII, Encyklika Fidei donum, Watykan 1957, nr 1.

9 Ks. Stanisław Budzik (red.), Świat was potrzebuje, Wydawnictwo Biblos, Tarnów 2001, s. 117.

10 FRANCISZEK, EG,Watykan 2013, nr 15.

11 FRANCISZEK, EG,Watykan 2013, nr 262.

12 Tamże, nr 24.

13 BENEDYKT XVI, Orędzie Ojca Świętego Benedykta XVI z okazji XXIII ŚDM – Sydney 2008, Watykan 2007, nr 7.

14 FRANCISZEK, EG,Watykan 2013, nr 263.